De Bergboezem

De Bergboezem is één van de twaalf poldereenheden van de polder Berkel en beslaat een oppervlakte van circa honderd hectare. De bodem bestaat uit veen (40-50 cm) en zand/klei (60-70 cm).

locatie bergboezem Afbeelding: locatie Bergboezem (bron: Google Earth).

De waterhuishouding in de Bergboezem is niet los te zien van de waterhuishouding in de totale polder. Elk van de twaalf laag gelegen poldereenheden heeft zijn eigen peil. Het regenwater dat in de polders valt wordt opgevangen in sloten. Drie poldergemalen pompen dit water naar de hoger gelegen binnenboezem (zie onderstaande afbeelding), welke bestaat uit de Noordeindse Vaart, de Rodenrijse Vaart en de Bovenvaart. Het Bovengemaal pompt het water vervolgens uit de binnenboezem naar de hoger gelegen boezem (Berkelsche Zweth). De huidige drie poldergemalen zijn: Noordpolder, Westpolder en Zuidpolder Rodenrijs.

waterhuishouding Afbeelding: waterhuishouding.

De Bergboezem is een calamiteitenberging, wat betekent dat het Hoogheemraadschap van Delfland de Bergboezem onder water kan laten lopen als het boezemstelsel tijdens hevige neerslag geen extra water meer kan ontvangen. Het peil in de boezem zou anders te snel stijgen waardoor de boezemkaden kunnen breken of overstromen. In zulke calamiteuze situaties kan het Hoogheemraadschap van Delfland besluiten het Bovengemaal tijdelijk stil te zetten (maalstop), zodat het water uit de Binnenboezem niet meer naar de boezem stroomt, maar via een bestaande inlaatconstructie de Bergboezem in stroomt. In de huidige situatie kan de Bergboezem circa 600.000 m³ water bergen. In de hele Bergboezem zal in dat geval circa zestig centimeter water staan. Als het peil in de Boezem weer is gezakt, wordt de Bergboezem weer leeggepompt.

Inlaatconstructie die Bergboezem onder water laat lopen Afbeelding: inlaatconstructie die de Bergboezem onder water laat lopen.

Geschiedenis

Voor 1900 geschiedde de afwatering van de Bergboezem door molens. Hierdoor was de polder vaak te lang nat. Na 1900 werd het Stoomgemaal Zweth gebouwd en kwam het beheer van de Bergboezem in de handen van Polder Berkel. Er werden toen ook structuur watergangen aangelegd. De Bergboezem werd beweid door melkvee en werd regelmatig bemest. En keer per jaar werd de Bergboezem gemaaid.

Door de mechanisatie vond er tussen 1960 en 1975 intensivering met beweiding en bemesting plaats. Er werd meerdere keren per jaar gemaaid doordat het gras nu werd geoogst. Rond 1975 heeft Polder Berkel de gronden in de Bergboezem verkocht aan de boeren en vond er een fusie plaats met het Hoogheemraadschap van Delfland. Ondanks de verdere intensivering is de Grutto en Kievit stand in de Bergboezem na 1975 verbeterd.

Historische afbeelding van Berkel Afbeelding: Historische afbeelding van Berkel.
Historische afbeelding van de Bergboezem Afbeelding: Historische afbeelding van de Bergboezem.